Stres diÅŸleri vuruyor

24.02.2008

Stres diÅŸleri vuruyor

Gazi Ãœniversitesi Öğretim Ãœyesi Prof. Dr. Cansu Alpaslan, bu aÄŸrıların kronikleÅŸmesi halinde ise hastalarda depresyon ve ciddi iÅŸ gücü kayıplarına neden olacağını söylüyor. Her zaman sorunlu olmayabilir:Gazi Ãœniversitesi DiÅŸ HekimliÄŸi Fakültesi Ağız, DiÅŸ, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Anabilim Dalı Öğretim Ãœyesi Prof. Dr. Cansu Alpaslan, diÅŸ sıkan her insana hasta muamelesi yapmanın, bunun bir bozukluk olduÄŸunu söylemenin doÄŸru olmadığını kaydederek, “Ne zamanki diÅŸlerde veya çevre dokularda bir takım problemler ortaya çıkar, o zaman dikkatli olmamız ve önlem almamız gerekir” dedi.

Söz konusu alışkanlığın en çok yüz kaslarına ve çene eklemine verdiği zararları önemsediğini anlatan Alpaslan, bunların ihmal edilen konular olduğunu ve ihmal sonucu tedavisi çok güç durumların ortaya çıkabildiğini dile getirdi.

Diş sıkma ve gıcırdatma masum değil
Prof. Dr. Cansu Alpaslan, diş gıcırdatma ve sıkmanın (bruksizm) çoğunlukla gece, uyku sırasında, istemsiz olarak ortaya çıktığını kaydederek, 3-5 saniyelik olmasına karşı bu sırada ortaya çıkan kuvvetin hem dişlere hem de dokulara iletildiğini hatırlattı. Diş sıkma ve gıcırdatmanın diş yüzeyinde aşınmaya neden olduğunu söyleyen Alpaslan, aşınmaya bağlı olarak diş ağrısı, sıcak-soğuk hassasiyeti ve kırılmalar ortaya çıkabildiğini kaydetti.

Ağrılar kronikleşebilir
Alpaslan, diş gıcırdatma ve sıkmaya bağlı daha ağır bulgulara ise çene ekleminde rastlandığını ifade ederek şunları dile getirdi:

“Fazla basınca baÄŸlı olarak çenede zamanla kilitlenme ortaya çıkabiliyor, hasta aÄŸzını açamıyor. Sabahları insanlar uyandıklarından gergin, yorgun ve yüzlerinde aÄŸrıyla uyanıyorlar. Bunun sebebini bilemedikleri gibi, nereye gideceklerini de bilemiyorlar. Zaman geçtikçe de bu aÄŸrı artıyor ve kronik bir hal alıyor. Kronik aÄŸrı durumu ortaya çıkarsa bunun tedavisi gerçekten çok güç. Bu tür bir aÄŸrı hastayı depresyona sokabilmekte ve ciddi iÅŸ gücü kaybına yol açabilmekte. O yüzden gerek çene ekleminde gerekse yüzde en ufak bir aÄŸrıda ya da diÅŸlerde sebepsiz aÄŸrılarda mutlaka bir çene cerrahisi uzmanına baÅŸvurulmalı.”
DiÅŸ sıkmaya baÄŸlı aÄŸrıların zaman zaman kulakta hissedildiÄŸini zaman zaman da baÅŸ aÄŸrısı ÅŸeklinde kendini gösterdiÄŸini kaydeden Alpaslan, “BaÅŸ aÄŸrılarının da büyük bir kısmı gerilim tipi baÅŸ aÄŸrıları ve diÅŸ sıkmaya baÄŸlı” dedi.

Stres de antidepresan ilaçlar da neden olabiliyor
Prof. Dr. Alpaslan, diş sıkma ve gıcırdatmanın en önemli sebebinin stres olduğunu kaydederek, çene ve yüz ağrısıyla gelen hastaların büyük bölümünde, şikayetlerin stresli dönemlere rastlandığının tespit edildiğini belirtti.

“Bu dönemler geçtikten sonra da olay devam ediyorsa, belki bir psikiyatriste baÅŸvurmak ya da meditasyon, yoga gibi stresle baÅŸa çıkma yöntemlerini öğrenmek yararlı olabilir” diyen Alpaslan ilginç bir bulguyu da anlattı:

“Çok ilginçtir, stres sebep oluyor dedik ama anti depresan ilaç kullanımı da diÅŸ gıcırdatmaya sebep olabiliyor. Kahve, alkol, sigara kullanımı da çok önemli ve bu faktörlerin azaltılması gerekiyor. Uyarıcı oldukları için sinir sistemini etkiliyor, sıkma ve gıcırdatmayı tetikleyebiliyorlar. Uyku bozuklukları, uyku apnesi ve horlama da uyku sırasında diÅŸ gıcırdatmanın nedenleri arasında. Bu tür saptamalar yaparsak hastayı o bozuklukların giderilmesi için yönlendiriyoruz.”

Çenenizi serbest bırakın
Cansu Alpaslan, gündüz dişlerini sıkan kişilere fark ettikleri anda çenelerini serbest bırakılmalarını önerirken uyku sırasında yaşanan olaylarda ise hekim müdahalesinin gerekli olduğunu belirtti.

Alpaslan, “Bu hastalara ‘gece plağı’ diye adlandırdığımız koruyucu bir aparat yapabiliyoruz. Uyku sırasında diÅŸlerin birbiriyle temasını engellemek amacıyla alt ve üst çenenin arasına yerleÅŸtirilen plaklar basıncı azaltabiliyor ve böylece çevre dokularda oluÅŸacak hasar en alt düzeye indirilebiliyor” diye konuÅŸtu.

İmplantları olumsuz etkiliyor
Prof. Dr. Cansu Alpaslan, endişeye, diş çıkarma sırasında yaşanan huzursuzluklara, kulak ağrısına bağlı olarak çocuklarda da diş sıkma ve gıcırdatma şikayetlerine rastlanabildiğini söyledi.

DiÅŸ eksikliklerinde en sık baÅŸvurulan tedavi yöntemlerinden biri olan implant (diÅŸ ekme) uygulaması ve bruksizmin iliÅŸkisine de deÄŸinen Alpaslan, “EÄŸer implant yapılacak hastada diÅŸ gıcırdatma ya da sıkma alışkanlığı varsa implantlar kaybedilebiliyor, Bu tür alışkanlığı olanların implant adayı hasta olmaması gerekli” dedi. Böyle vakalarda hem zaman kaybı hem de maddi kayıp yaÅŸandığını anlatan Alpaslan, kiÅŸilerin gereksiz yere cerrahi giriÅŸime maruz kaldıklarına da iÅŸaret etti.

Kategori: Bilim Teknoloji ve Saglik